Kritisch denken

Kritisch denken is het vermogen om door klinisch redeneren zelfstandig tot weloverwogen en beargumenteerde afwegingen, oordelen en beslissingen te komen. Maar dus ook jezelf vragen stellen over beweringen en conclusies, definities en bewijzen, meningen en overtuigingen, tegenstellingen waar te nemen en bereid te zijn van mening te veranderen op grond van bewijzen en argumenten van anderen.

Hiervoor is het nodig om vaardigheden te ontwikkelen op het gebied van analyseren, evalueren, concluderen, verklaren en zelfreguleren.

Kritisch denken vereist een objectieve, onderzoekende houding en het systematisch zoeken naar de betekenis van dingen.

Bij kritisch denken ben je bereid om je eigen standpunten, opvattingen en overtuigingen uit te leggen, te verdedigen en ook aan te passen. Binnen de verpleegkunde is kritisch denken een onmisbare vaardigheid.

In het kort is kritisch denken het vermogen om door klinisch (logisch) redeneren zelfstandig tot weloverwogen en beargumenteerde afwegingen, oordelen en beslissingen te komen. De volgende vaardigheden zijn belangrijk om kritisch te kunnen denken:

• Analyseren
• Evalueren
• Concluderen
• Verklaren
• Zelf reguleren.

Kritisch denken vereist een objectieve, onderzoekende houding en systematisch op zoek gaan naar de betekenis van wat je wilt duiden of beweren.

Verpleegkundigen:

• Moeten kritisch denken vanwege de aard van hun werk
• Passen kritisch denken toe in iedere fase van het verpleegkundig proces
• Maken gebruik van verschillende soorten kennis: verplegingswetenschappelijke kennis, vakbekwaamheid, ethiek en zelfkennis

Kritisch denken:

• Omvat zowel houdingen (gevoelens) als cognitieve vaardigheden
• Is rationeel en redelijk
• Omvat creatief denken
• Omvat cognitieve vaardigheden zoals taalgebruik, waarneming, geloven en weten, verduidelijken, vergelijken, oordelen en evalueren en redeneren
• Omvat complexe intellectuele activiteiten zoals probleemoplossing, het verpleegkundig proces, besluitvorming, klinisch inzicht, reflectief oordelen, klinisch oordelen en kritische analyse
• Kan door oefening worden verbeterd

Kritische denkers:

• Wegen standpunten tegen elkaar af voordat ze een mening geven
• Geloven in hun eigen vaardigheden om dingen te doordenken en besluiten te nemen
• Passen kennis en principes toe op specifieke situaties
• Denken voor zichzelf en laten zich niet gemakkelijk manipuleren
• Zijn zich bewust van de grenzen van hun kennis
• Hebben een onderzoekende houding