Regie pakken of loslaten?
Als regieverpleegkundige sta je dagelijks voor de uitdaging om af te wegen: wanneer neem ik de regie, en wanneer laat ik juist ruimte aan anderen? Regie voeren is geen alles-of-niets-rol, maar een continue afstemming tussen verantwoordelijkheid nemen en vertrouwen geven. Deze balans is cruciaal voor het functioneren van het team én voor persoonsgerichte zorg.
Wat betekent regie voeren?
Regie voeren betekent: overzicht houden over het zorgproces, afstemmen met collega’s, knelpunten signaleren, acties coördineren en, waar nodig, besluiten nemen. Je overziet niet alleen jouw eigen handelen, maar bewaakt het grotere geheel. Regie voeren vraagt om leiderschap, betrokkenheid én het vermogen om de juiste stijl op het juiste moment toe te passen.
Maar regie betekent niet: alles zelf doen.
Regie loslaten is net zo belangrijk. Het betekent dat je ruimte geeft voor
zelfsturing, leren, initiatief en samenwerking.

De kunst van schakelen
Regie pakken of loslaten is geen vast recept. Het is situationeel, afhankelijk van:
- De ervaring en bekwaamheid van collega’s;
- De urgentie en complexiteit van de situatie;
- De behoefte aan duidelijkheid of autonomie;
- De fase in het zorgproces (crisis, overgang, evaluatie);
- De doelen die je wilt bereiken.
Hieronder enkele herkenbare praktijksituaties die laten zien wanneer je regie pakt, en wanneer je deze juist loslaat.
Voorbeelden: Regie pakken
1. Acuut handelen bij onveilige situatie
Tijdens de nachtdienst zie je dat een patiënt plotseling onwel wordt. De collega bij wie de patiënt ligt aarzelt.
Jij neemt onmiddellijk de leiding: activeert het reanimatieteam, verdeelt taken en communiceert met de arts.
Toelichting: In acute situaties is directief handelen noodzakelijk. Hier is geen ruimte om regie los te laten – veiligheid staat voorop.
2. Gebrekkige overdracht
Een overdracht aan het einde van de dienst is rommelig. Er ontbreekt essentiële informatie over medicatie.
Jij onderbreekt het gesprek, benoemt wat er ontbreekt en zorgt dat de juiste gegevens worden aangevuld, zodat continuïteit van zorg geborgd is.
Toelichting: Regie pakken betekent hier: verantwoordelijkheid nemen voor kwaliteit en veiligheid van zorgprocessen.
Voorbeelden: Regie loslaten
1. Collega in ontwikkeling
Een leerling-verpleegkundige voert voor het eerst een anamnese uit. Je bent erbij, maar grijpt niet meteen in.
Je laat haar eerst zelf het gesprek voeren. Pas na afloop geef je feedback en stel je samen verbeterpunten op.
Toelichting: Door regie los te laten, geef je ruimte aan leren en zelfvertrouwen. Je blijft betrokken, maar op afstand.
2. Multidisciplinaire samenwerking
Tijdens een MDO wil de fysiotherapeut een andere insteek voor ontslag dan jij had voorzien.
Je luistert actief, stelt open vragen en erkent zijn expertise. Uiteindelijk ontstaat er een gedragen besluit, waarbij ieders perspectief is meegenomen.
Toelichting: Loslaten van regie betekent hier: het delen van verantwoordelijkheid, ruimte geven aan andere expertise en samen tot besluitvorming komen.
